6 ویژگی‌ یک روانشناس خوب چیست؟

نویسنده : یاری وی - 1400/01/22

6 ویژگی‌ یک روانشناس خوب چیست؟

در مقاله ضرورت مشاوره روانشناسی به لزوم همراهی یک روانشناس اشاره کردیم و با مزایای یک مشاوره روانشناسی آشنا شدیم. اما یکی از پرسش‌های مطرح در این موضوع این است که از چه طریقی یک مشاور را انتخاب کرده و با او همراه شویم؟ در واقع ویژگی‌های‌ روانشناس خوب چیست؟ انتخاب یک روانشناس شاید به اندازه یک شریک شبیه به کفش نباشد اما وجه تشابه بسیاری به آن دارد. از آنجاییکه معمولا جلسات مشاوره زمان زیادی می‌طلبد و یک مشاور به عنوان محرم اسرار از تمام زندگی ما با خبر است باید در انتخاب آن هوشمندانه عمل کنیم.

تعداد کمی از حرفه‌ها به اندازه روانشناسی دامنه گسترده دارند. این رشته نیاز به تخصص در موضوع‌های مختلفی مثل تحقیقات رفتاری، تجزیه و تحلیل بالینی، مسائل حقوقی، جامعه شناسی و حتی پزشکی دارد. مشاوران مدرسه، درمانگرهای ازدواج و خانواده، روانشناس کودک و حتی روانشناس صنعتی در صورتی یک درمان خوب خواهند داشت که از ویژگی‌های مشخصی برخوردار باشند. ما ویژگی‌های روانشناس خوب را جمع‌آوری کرده‌ایم. برای انتخاب و ادامه دادن به جلسات مشاوره به این 6 فاکتور توجه کنید.

یک روانشناس خوب از گوش‌هایش به خوبی استفاده می‌کند

حتما شما شنیده‌اید که می‌گویند خدا 2 گوش و 1 دهان را به انسان داده است تا بیشتر گوش بدهد و کمتر حرف بزند. یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های روانشناس خوب استفاده از گوش‌هایش برای شنیدن سخنان شماست. او نه تنها می‌تواند از زبان شما سخنانتان را بشنود، بلکه با دیدن بدنتان هم به اطلاعات و آگاهی‌هایی در رابطه با شما دست خواهد یافت. پس اگر مشاور شما گوش ثابت سخنانتان است از مرحله اول الک رد شده و انتخاب خوبی برای ادامه خواهد بود. البته که گوش شنوا بودن کافی نیست و او باید به اطلاعات بیشتری از شما مثل سوابق خانوادگی‌تان دسترسی داشته باشد.

او یک صندوقچه اسرار است

محرم راز بودن یکی دیگر از ویژگی‌های روانشناس خوب است. قاعده اساسی در درمان این است که هیچ سخن گفته شده بین روانشناس و بیمار افشا نمی‌شود؛ مگر در مواقع خاص. این موارد خاص شامل چه سخنانی می‌شوند؟ اگر بیمار در طول جلسات مشاوره از برنامه‌های جنون‌آمیزی که می‌تواند برای خودش یا اطرافیانش ضرر داشته باشد (مثلا تمایل زیاد به خودکشی) اطلاع داد، روانشناس می‌تواند آن موضوع را با یکی از افراد خانواده در میان بگذارد. حال از خودتان بپرسید وقتی برای اولین بار با روانشناستان آشنا شدید، احساسات درونی شما چه چیزی را بیان کرد؟ آیا او کسی است که به شما اجازه دهد تمام سخنان و اسرارتان را برملا کنید و به شما ایمان دهد که صندوقچه خوبی است؟

یک برنامه درمانی قابل قبول به شما ارائه می‌دهد

ذکاوت و کنجاوی از دیگر ویژگی‌های روانشناس خوب است. او با پرسش‌های متعدد قادر به تجزیه و تحلیل رفتارهای مراجعه‌کنندگان است و به این ترتیب می‌تواند بهترین راه‌های درمان را پیشنهاد دهد. یکی دیگر از ویژگی‌های روانشناس خوب این است که در جلسات اولیه درمان یک برنامه قابل دفاع را ارزیابی کرده و آن را با مراجعه کننده به اشتراک می‌گذارد. چرا؟ تا زمانی که شما ندانید برنامه درمان و حل مشکلات چیست احتمالا خطرات عدم رعایت توصیه‌های مشاور را جدی نخواهید گرفت. در صورتی‌که با یک برنامه مشخص می‌توان به حل مشکل امیدوارانه‌تر نگاه کرد و بیشتر برای تمرین راهکارهای پیشنهادی تلاش نمود.

از غوره حلوا می‌سازد

یکی دیگر از ویژگی‌های یک روانشناس خوب صبور بودن اوست. روانشناس‌های با تجربه می‌دانند که دستیابی به موفقیت می‌تواند زمان‌بر باشد. مراجعه کننده می‌تواند این فرآیند زمانی را پیش ببرد و روانشناس به عنوان یک راهنما به او کمک می‌کند تا در هر مسئله و چالشی که در زندگی با آن سروکار دارد بهترین تصمیم را بگیرد. ترک عادت‌های قدیمی به سختی انجام می‌شود و در بسیاری از موارد، مشکلات نتیجه افکار و الگوهای رفتاری مخرب است که از سال‌ها قبل وجود داشته است. پس به خاطر داشته باشید که مشاور شما صبور باشد و سعی در اتمام جلسات و از سر باز کردن شما را نداشته باشد.

یک روانشناس خوب به مراجعه‌کنندگانش اهمیت می‌دهد

همدلی ستون فقرات صنعت روانشناسی است و نمی‌توان آن را جعل کرد. مهم است که روانشناسان درد عاطفی بیمار را درک کرده و نسبت به آن دلسوزی نشان دهد. کسانی که به راحتی از مشکلات دیگران ناامید می شوند و می خواهند "فقط از پس آن برآیند" مشاوران خوبی محسوب نمی‌شوند. یک روانشناس خوب همدلی، گرمی و پذیرش را از خودش نشان می‌‌دهد، به عقاید فرهنگی و مذهبی احترام می‌گذارد و مراجعه‌کنندگان را قضاوت نمی‌کند.

او ارزش حقیقی شما را نشان می‌دهد

یک روانشناس خوب به شما اطمینان می‌دهد که باارزشید و در جهت ارتقا و افزایش اعتماد به نفستان تلاش می‌کند. او شما و رفتار شما را کنترل می‌کند. به این ترتیب می‌توانید پیشرفت در جلسات مشاوره را حس کنید؛ با این حال اگر از روند این جلسات رضایت نداشتید، باید بتوانید این موضوع را با او در میان بگذارید و از او برای سوال‌های ذهنتان پاسخی درخور بخواهید. او باید انعظاف‌پذیر باشد و نسبت به درمان شما امیدواری نشان دهد؛ امید یک محرک فوق‌العاده است. با این حال، یک درمانگر خوب غیر واقعی امیدوار نیست. مشاوران موثر می‌دانند که چطور تعادل بین واقع‌گرایی و امید را برقرار کنند.

تا اینجا با ویژگی‌های روانشناس خوب آشنا شدیم. اما یکی دیگر از ذغدغه‌های افراد این است که از کجا متوجه شویم روند درمان به خوبی پیش می‌رود؟

جلسات مشاوره خوب پیش می‌رود؟

حال با شناخت ویژگی‌های یک روانشناس خوب باید به این پرسش پاسخ دهیم. واقعیت این است که پیشرفت به زمان نیاز دارد. متاسفانه درمان یک عصای جادویی نیست که آن را به هم بزنیم و تماشا کنیم که چطور مسائل در هوای ناپایدار محو می‌شوند. رشد و پیشرفت معمولا خطی نیست و نمی‌توان انتظار داشت که دائما این جلسات در جهت خوب پیش روند.

گاهی اوقات لازم است که دو قدم به عقب برگردیم تا با گام‌های محکم‌تر و قدرت بیشتر پیش رویم. به همین دلیل، دشوار است بدانید که هنگام شروع درمان چقدر پیشرفت می‌کنید. به همین دلیل است که ما همیشه پیشنهاد می‌کنیم حداقل برای شش جلسه وقت بگذارید تا احساس مناسبی در مورد تغییرات ایجاد شده در زندگی خود داشته باشید. اما چه مواردی باعث می‌شوند دریابیم مشاوره خوبی داشتیم؟

  1. احساس بهتری دارید: ممکن است این امری بدیهی به نظر برسد اما یکی از مهم‌‌ترین شاخصه‌ها برای تشخیص درمان مفید همین حال خوب است. البته که این نتایج یک شبه به دست نمی‌آیند اما به مرور زمان باید احساس نوعی تسکین کنید.
  2. احساس می‌کنید روانشناس شما را مجذوب خود می‌کند: اگر در طول جلسات نسبت به سخنان روانشناس و درمان آن علاقه بیشتری در شما ایجاد شود، می‌توانید به پیشرفت درمان امیدوار باشید.
  3. از جلسات مشاوره نمی‌ترسید: رازگشایی برای یک غریبه در ابتدا می‌تواند سخت باشد اما با گذشت زمان و ایجاد ارتباط این بازگویی راحت‌تر می‌شود. به طوری که مشتاقانه منتظر جلسات مشاوره هستید و هر هفته زمانی را به آن اختصاص می‌‌دهید.
  4. کارهای بیشتری انجام می‌‌دهید: اگر روش درمانی موثر است، باید احساس کنید وزنه‌ای از روی شانه‌هایتان برداشته‌اید. این بدان معنا نیست که تمام مشکلات شما به طرز جادویی از بین می‌روند، اما باید احساس امیدواری و خوش‌بینی بیشتری داشته باشید. معمولاً این امر با تمایل به مراقبت بهتر از خود ارتباط دارد. چه حمام طولانی باشد، چه وقت گذراندن با دوستانتان، یا غذا خوردن با اشتها تمام این موارد می‌توانند از پیشرفت جلسات مشاوره باشند.

سخن آخر

اگر حس کردید اوضاع خوب پیش نمی‌رود، نگران نشوید. فرض کنید قرار است به صورت حرفه‌ای ورزش کنید. هنگام ورزش، عضلات شما برای تقویت بیشتر دچار پارگی می‌شوند. گاهی اوقات ما مجبوریم چندین بار الگوهای ریشه دار را مرور کنیم تا به مقصد برسیم. به خود یادآوری کنید که در طولانی مدت موفق خواهید بود و در آخر اگر شک دارید، نترسید. درمان همه چیز در مورد شماست بنابراین هرگز نباید ترسید که سوال بپرسید.

مقالات مرتبط

نظرات کاربران